Thông cống nghẹt Ninh Phước: nhật ký 1 ngày 4 ca tắc

Bảy giờ sáng, đội nhận cuộc đầu tiên trong ngày từ một nhà làm gốm ở Bàu Trúc. Cống sau sân nghẹt cứng, nước nhào đất tràn ngược. Lên coi mới rõ, lớp đất sét mịn dùng nặn gốm theo nước rửa tay, rửa khuôn trôi xuống, lắng lại dẻo quánh như khối bột, bịt kín đường ống. Chủ nhà cười, nói cứ tưởng đất loãng thì trôi đi. Hổng phải vậy. Thông cống nghẹt Ninh Phước nhiều khi là chuyện cái nghề của từng nhà – mà đất xứ này thì lắm thứ lạ.

Đó là cái hay khi làm nghề ở vùng này. Môi Trường Xanh Toàn Việt làm hút hầm cầu, thông cống từ 2011, đã xử lý hơn 2.400 công trình ở phía Nam. Tại Ninh Phước, đội đặt cơ sở ngay khu phố 3 Phước Dân, sát làng gốm Bàu Trúc và làng dệt Mỹ Nghiệp, nên từ nhà nghệ nhân tới vườn nho, chợ hay khu trọ, đội đều xuống nhanh. Có cơ sở ngay trong xã là điểm khác hẳn thợ chạy lẻ từ Phan Rang xuống, vừa nhanh vừa quay lại bảo hành được. Nhận cho hộ dân, nhà trọ, quán ăn, cơ sở làng nghề, vườn rẫy và công trình nhỏ. Khảo sát tận nơi miễn phí, ghi phiếu báo giá trước khi làm. Hộ nghèo, cận nghèo có giấy xã xác nhận giảm 10-15%. Cần gấp gọi 0943.789.121, đội trực cả ngày lẫn đêm.

Vì sao cống ở Ninh Phước nghẹt theo kiểu rất riêng?

Nói thật, gốc nằm ở chỗ Ninh Phước vừa là đất làng nghề, vừa là vựa nông sản, lại đông dân. Làng gốm Bàu Trúc ngay trung tâm Phước Dân là một trong những làng gốm cổ nhất Đông Nam Á, người Chăm nặn gốm bằng tay từ thứ đất sét dẻo mịn lấy bên sông Quao. Đất đó vào ống là chuyện đau đầu, vì nó không tan như cát.

Quanh đó là ruộng lúa ba vụ, vườn nho, vườn táo, kênh Nam dẫn nước tưới quanh năm. Rễ cây, lá, bùn phù sa theo nước mưa dồn vào cống. Rồi khu chợ Phước Dân đông đúc, quán ăn, nhà trọ san sát. Mỗi nơi thải xuống cống một thứ khác nhau. Vậy nên thay vì gom thành mấy nhóm khô khan, đội kể lại một ngày làm việc ở đây – sáng tới tối, mỗi giờ một kiểu nghẹt.

Thêm nữa, đất ở đây nhiều nhà xài nước giếng hơi cứng, lại có làng nghề thải đất sét, nên thông cống nghẹt Ninh Phước phải hiểu cả hai thứ đó cùng lúc. Một bên là cặn vôi đóng váng, một bên là đất sét dẻo. Thợ không quen vùng dễ nhầm, thông một kiểu cho cả hai thì khó sạch. Đội ở ngay Phước Dân nên quen mặt mấy ca này, xử cho trúng.

Một ngày của đội ở Ninh Phước

Đây là chuyện có thật, gom từ những ca đội hay gặp. Đọc theo dòng thời gian trong ngày, bà con sẽ thấy nhà mình ở đâu đó trong đây. Một ngày của đội ở Phước Dân thường chạy đủ bốn kiểu, ít khi giống nhau.

Sáng sớm: nhà làm gốm ở Bàu Trúc

Như cuộc gọi đầu ngày kể trên. Nhà nghệ nhân nhào đất, nặn gốm, rửa tay rửa khuôn ngay sân. Đất sét mịn theo nước xuống cống, lắng lại dẻo quánh, đóng thành khối cứng dưới đáy ống. Loại này xối nước không trôi, đội phải hút và nạo cho sạch, có khi soi camera coi đoạn nào bị nghẽn đất.

Cái khó là đất sét Bàu Trúc vốn nổi tiếng dẻo mịn, dùng nặn gốm không cần bàn xoay, nên xuống ống nó bám rất chắc. Đội làm xong khuyên đặt hố lắng nhỏ trước miệng cống để đất đọng một chỗ, dễ hốt, khỏi trôi sâu vào ống chính. Nhà nào làm gốm quanh năm thì nên cho kiểm vài tháng một lần, đỡ để đất dồn thành khối lớn khó gỡ.

Giữa trưa: ngoài vườn nho, vườn táo, ruộng lúa

Gần trưa đội ra một vườn nho gần kênh Nam. Cống thoát của khu nhà vườn nghẹt, nước ứ quanh gốc. Mở ra thấy rễ cây len vào khớp ống, kéo theo lá và bùn phù sa. Rễ nho, rễ táo tìm nước nên chui vào ống nứt, lâu ngày thành búi chặn dòng. Đội cắt rễ bằng đầu chuyên dụng, hút bùn, rồi chỉ chỗ ống hở nên trám lại. Nhà vườn không xử gốc rễ thì ít tháng lại nghẹt y vậy.

Ruộng lúa ba vụ quanh đó cũng góp phần. Sau mưa, bùn ruộng và đất phù sa theo nước dồn vào hố ga nhà ven đồng, lắng đầy. Mùa mưa nước đồng dâng còn đẩy ngược vào cống mấy nhà thấp. Vùng này đội hay nạo vét hố ga sâu, kiểm van một chiều, chứ thông phần trên thì bùn dưới còn nguyên. Nhà ven đồng nên cho kiểm trước mùa mưa cho yên tâm, đỡ cảnh nước trào lên nền giữa đêm.

Đầu giờ chiều: khu chợ Phước Dân và quán ăn

Chiều đội ghé một quán ăn gần chợ Phước Dân. Đây là khu sầm uất nhất xã, chợ gốm, quán cơm, quán dê quán cừu đặc sản Chăm. Cống quán đầy dầu mỡ đông cứng, xương, rác bếp. Nhóm này gỡ nhanh hơn, đội dùng nước nóng áp lực và lò xo. Quán đông khách đội hay gợi ý đặt bẫy mỡ, vì lượng dầu xuống cống mỗi ngày không nhỏ. Chợ thì rác nhiều, hố ga quanh chợ cần nạo định kỳ. Mấy ngày chợ phiên đông, rác dồn nhanh, hố ga đầy chỉ sau ít hôm nếu không nạo.

Chập tối: khu dân cư đông và nhà trọ

Tối muộn đội còn một ca ở dãy trọ. Khu dân cư Phước Dân đông, nhà trọ cho công nhân, sinh viên thuê nhiều. Tắc ở đây là tóc, giấy, rác sinh hoạt, cộng cặn vôi do nước hơi cứng. Đội thông tay hoặc lò xo, gắn lưới chắn tóc ở thoát sàn. Mấy thứ nhỏ vậy mà giảm hẳn số lần gọi thợ cho cả dãy trọ.

Khu trọ có cái khó là cống chung, nhiều phòng dồn về một đường, nên gốc tắc có khi ở phòng cuối dãy. Đội soi cả tuyến chung rồi mới thông, chứ chỉ móc một phòng thì vài bữa lại ứ. Chủ trọ nào muốn yên thì đội nhận kiểm định kỳ, vài tháng ghé một lần cho cả dãy, người thuê đỡ phàn nàn.

Vậy đó. Một ngày, bốn ca, bốn kiểu hoàn toàn khác nhau. Hỏi nhà làm gì, ở khu nào là đội đoán được nửa phần. Đó là điều đội luôn để ý khi nhận ca thông cống nghẹt Ninh Phước, thay vì cắm máy thông đại như thợ vãng lai. Hộ dân chỉ cần tả nhà mình thuộc kiểu nào là đội hình dung được, lên tới nơi đỡ mất thời gian dò lại từ đầu.

Đất sét làm gốm – thủ phạm cứng đầu trong ống

Nhiều hộ dân ở Phước Dân hay thắc mắc, sao cống nhà mình thông xong vài bữa lại nghẹt đúng chỗ cũ. Kỳ thực thủ phạm hay là đất sét. Loại đất nặn gốm rất mịn và dẻo, khác hẳn cát. Cát thì nặng, lắng rồi hốt được. Đất sét thì bám tường ống, ngậm nước nở ra, khô lại thì cứng như khối bột nén.

Cho nên ở vùng làng nghề này, đội không chỉ thông cho hết nghẹt, mà còn coi đất đã đóng tới đâu trong ống. Có chỗ phải dùng máy áp lực cao kèm đầu cắt đánh tơi lớp đất rồi hút ra, chứ thông suông thì lớp đất còn nguyên. Đội nói trước cho hộ dân biết để khỏi tốn tiền thông đi thông lại mãi một chỗ.

Có nhà ở Bàu Trúc đội tới hai lần trong vài tháng, lần nào cũng nghẹt đúng đoạn ống chôn dưới sân. Tới lần sau soi camera mới rõ, đất sét đã đóng cứng cả khúc, nước chỉ lách qua một khe nhỏ. Đánh tơi và hút sạch khúc đó xong là dứt hẳn. Vậy nên với nhà làm gốm, việc thông cống nghẹt Ninh Phước không phải cứ chọc cho thông tạm, mà phải lấy hết lớp đất đã bám thì mới yên được lâu.

Bảng tình huống hay gặp ở Ninh Phước và cách đội trị

Bảng dưới gom mấy ca đội xử nhiều nhất trên địa bàn này. Thời gian và bảo hành chỉ là mức ước chừng, ca thật còn tùy hiện trạng từng nhà. Bà con dò xem nhà mình thuộc nhóm nào, lúc gọi tả cho đội cũng dễ, đội chuẩn bị đúng đồ nghề ngay từ ở nhà.

Đội giữ một nguyên tắc: không hét giá khơi khơi qua điện thoại. Lên tận nhà, soi ra điểm tắc, ghi phiếu rồi mới nói tiền. Bà con gật đầu đội mới làm. Cùng một kiểu nghẹt mà nhà phải cắt rễ hay đánh đất sét thì khác hẳn nhà chỉ cần hút cặn, nên đội tính theo việc thật. Trong phiếu ghi rõ từng khoản để hộ dân biết mình trả cho việc gì.

Đội thông cống nghẹt Ninh Phước làm gì từ lúc tới đến lúc xong

Quy trình cố định, nhà nào cũng vậy, để hộ gia đình theo dõi được:

1. Nghe máy, hỏi rõ: bà con gọi 0943.789.121, đội hỏi nhà làm nghề gì, ở khu gốm, vườn rẫy hay khu trọ.
2. Lên đường: điều thợ từ cơ sở Phước Dân, nhà xa đội báo trước thời gian.
3. Tìm điểm tắc: soi camera hoặc thông tay, khoanh đúng chỗ và đúng nguyên nhân.
4. Báo giá tại chỗ: ghi phiếu rõ ràng, hộ dân đồng ý mới động tay.
5. Chọn đồ nghề: đất sét thì đầu cắt áp lực, rễ cây thì đầu cắt rễ, dầu mỡ thì nước nóng.
6. Xử lý: thông, hút, nạo vét, cắt rễ hoặc trám đoạn ống hở.
7. Thử nước: xả cho chảy mạnh thật sự mới coi là xong, không làm cho có.
8. Dọn, ghi bảo hành: trả mặt bằng sạch, đưa phiếu bảo hành cho bà con cầm, có gì gọi lại đội tới.

Với nhà làng nghề và nhà vườn, đội thêm một bước nhỏ: chỉ cách chặn từ gốc, như đặt hố lắng đất sét hay trám chỗ ống hở để rễ khỏi chui. Nhìn xa một chút lúc khảo sát thì hộ dân đỡ tốn về sau, khỏi gọi đi gọi lại một chỗ. Đội cũng dặn hộ dân vài mẹo giữ cống giữa hai lần làm, như đặt lưới chắn, đổ nước nóng định kỳ, hạn chế đổ đất và mỡ thẳng xuống ống.

Những việc đội làm kèm khi xuống Ninh Phước

Đội hay làm gọn một chuyến cho hộ dân khỏi gọi nhiều lần. Tới nơi đội kiểm luôn cả hệ, từ cống bếp ra tới hố ga ngoài sân:

• Thông cống, ống thoát sàn, ống bếp
• Nạo vét hố ga, hố lắng, hốt đất cát
• Cắt rễ cây trong ống, trám đoạn ống hở
• Hút bồn cầu, thông bồn cầu nghẹt sâu
• Soi camera dò điểm tắc và rò rỉ
• Hút hầm cầu, lắp lưới chắn tóc và rác

Xuống tới nơi mà thấy hầm cầu đã đầy thì nên hút hầm cầu Ninh Phước luôn một thể rồi kiểm cống sau cho gọn. Nếu chỉ kẹt mỗi bồn cầu, bà con đặt riêng thông bồn cầu Ninh Phước cũng được. Muốn xem dịch vụ ở khu khác trong tỉnh thì ghé thông cống nghẹt Ninh Thuận, đội đi cả tỉnh. Gọi một cuộc đội tư vấn nên làm gì trước cho hợp lý, việc nào cần ngay việc nào để sau cũng được, bà con khỏi tốn oan.

Chọn thợ thông cống ở vùng làng nghề sao cho khỏi tiền mất tật mang

Ninh Phước có cái khó riêng: đất sét cứng đầu, rễ cây nhà vườn, chợ quán đông. Thợ không quen dễ thông qua loa rồi đi, ít bữa nghẹt lại. Năm điều này giúp bà con lọc ra đội đáng tin:

• Chịu lên tận nơi khảo sát. Ai đòi chốt giá qua điện thoại mà chưa thấy cống là khó tin.
• Hiểu đất làng nghề. Thợ rành sẽ hỏi nhà có làm gốm không, vì đất sét xử khác rác thường.
• Có cơ sở trong vùng. Đội thông cống nghẹt Ninh Phước đặt cơ sở tại Phước Dân nên xuống nhanh, bảo hành thật.
• Phiếu rõ ràng. Có phiếu, có bảo hành thì khỏi cãi nhau tiền nong lúc làm xong.
• Biết xử gốc rễ. Nhà vườn hay nghẹt vì rễ cây, đội tốt sẽ cắt rễ và trám ống, không thông cho qua chuyện.

Bà con vùng làng nghề hay ngại gọi vì sợ thợ làm dối. Thật ra cơ sở ngay trong xã thì xuống là chuyện thường, làm tốt một nhà là cả xóm biết, nên đội giữ uy tín bằng cách làm thật. Ở mấy làng Chăm bà con sống quây quần, tin nhau truyền miệng, nên đội càng không dám làm ẩu.

Mạng lưới cơ sở phục vụ thông cống nghẹt Ninh Phước và quanh tỉnh

Cơ sở Phước Dân là điểm tựa cho cả vùng làng nghề và nhà vườn quanh đó, cộng các điểm điều phối quanh tỉnh để xuống nhà dân nhanh nhất. Nhờ rải cơ sở vậy mà từ làng gốm tới khu trọ, đội đều có thợ ở gần, bà con đỡ chờ lâu. Phước Dân lại là khu đông dân nhất vùng, nên đội luôn để thợ trực sẵn ở đây.

Phạm vi phục vụ trong địa bàn Ninh Phước

Từ giữa năm 2025, thị trấn Phước Dân cùng hai xã Phước Thuận và Phước Hải nhập thành xã Ninh Phước thuộc tỉnh Khánh Hòa mới, một số tên thôn cũng đổi. Bà con gọi hotline đọc tên cũ hay mới đội đều hiểu. Bảng dưới gom theo vùng cho dễ hình dung, hộ dân ở thôn nào cứ dò theo địa bàn cũ là ra, khỏi lo nhầm tên sau sáp nhập.

Câu hỏi bà con Ninh Phước hay hỏi

Thông cống nghẹt Ninh Phước cho nhà làm gốm Bàu Trúc có nhận không?

Có chứ, đây là ca khá riêng của vùng này. Đất sét nặn gốm rất mịn và dẻo, theo nước rửa tay rửa khuôn trôi xuống cống rồi lắng đóng cứng, xối nước không trôi. Đội dùng máy áp lực cao kèm đầu cắt đánh tơi lớp đất rồi hút ra, có khi soi camera coi đoạn nào nghẽn. Làm xong đội khuyên đặt hố lắng nhỏ trước miệng cống để đất đọng một chỗ, dễ hốt, đỡ trôi sâu vào ống chính. Nhà làm gốm thường xuyên thì nên cho kiểm định kỳ cho khỏi nghẹt đột ngột. Mùa làm gốm rộ, lượng đất xuống cống nhiều hơn nên càng dễ nghẹt, canh trước mùa mà kiểm là gọn nhất.

Cống nhà vườn nho, táo cứ thông xong ít tháng lại nghẹt là sao?

Phần lớn do rễ cây. Rễ nho, rễ táo tìm nước nên chui vào khe ống nứt, lâu ngày thành búi chặn dòng, kéo theo lá và bùn. Thông qua loa thì cắt được phần ngọn, ít tháng rễ mọc lại nghẹt tiếp. Đội cắt rễ bằng đầu chuyên dụng, hút sạch bùn, rồi soi xem ống hở chỗ nào để trám lại cho rễ khỏi chui vào. Xử cái gốc như vậy mới hết tái nghẹt, chứ chỉ thông thì vườn nhà cứ vài tháng lại tắc. Nhà vườn rộng nhiều gốc thì đội tư vấn đi ống tránh xa rễ cây từ đầu cho đỡ phiền về sau.

Cống quán ăn gần chợ Phước Dân bị dầu mỡ đông cứng thì làm sao?

Dầu mỡ quán ăn để nguội thì đông, bám tường ống một lớp dày, kéo theo xương và rác. Xối nước thường không tan. Đội dùng nước nóng áp lực đánh tan lớp mỡ rồi hút ra, sau đó gợi ý đặt bẫy mỡ. Quán dê, quán cừu hay quán cơm đông khách thì lượng mỡ xuống cống mỗi ngày không nhỏ, nên đội khuyên kiểm định kỳ. Một cái bẫy mỡ đặt đúng chỗ giúp cống thông thoáng lâu hơn nhiều, đỡ phải gọi gấp giữa lúc đông khách. Quán nào chạy quanh năm thì ký bảo trì theo tháng còn nhẹ gánh hơn đợi nghẹt mới gọi.

Dãy trọ của tôi nhiều phòng, cống chung hay nghẹt, đội xử thế nào?

Cống chung của dãy trọ hay nghẹt vì tóc, giấy, rác sinh hoạt của nhiều phòng dồn về một chỗ, thêm cặn vôi do nước hơi cứng. Đội thông sạch đường chung, rồi gắn lưới chắn tóc ở các thoát sàn để rác khỏi trôi sâu. Chủ trọ muốn đỡ phiền thì đội nhận kiểm định kỳ cho cả dãy, vài tháng ghé một lần. Cách này nhẹ gánh hơn đợi nghẹt hẳn rồi cả dãy cùng kêu, vừa hôi vừa phiền người thuê. Nhiều hộ dân cho thuê trọ ở Phước Dân chọn cách này cho yên, khỏi nay sửa mai sửa.

Đội báo giá kiểu gì, có chốt qua điện thoại không?

Đội không chốt giá cứng qua điện thoại, chưa thấy cống thì nói trước dễ trật, nhất là ca đất sét hay rễ cây phải coi tận nơi. Đội lên khảo sát miễn phí, soi điểm tắc, ghi phiếu báo giá rõ ràng, bà con đồng ý mới làm. Cách này tránh chuyện báo rẻ qua máy rồi tới nơi đội giá. Thấy hợp lý thì làm, không thì thôi, đội không nài. Muốn hỏi sơ trước thì gọi 0943.789.121, đội tư vấn miễn phí kiểu tắc và hướng xử lý.

Cống nhà tôi đóng cặn vôi do nước cứng, xử ra sao?

Vùng này nhiều nhà xài nước giếng hơi cứng, mùa khô ít xả nên cặn vôi đóng váng bám trong lòng ống. Xối nước thường không ăn thua. Đội dùng máy áp lực cao kèm đầu cắt đánh tan lớp váng rồi hút ra, đồng thời chỉ cách giảm cặn về sau như xả định kỳ hoặc lắp lọc đầu nguồn. Để càng lâu lớp váng càng dày, xử lý càng mất công, nên thấy nước thoát chậm dần là bà con nên kiểm sớm. Nhà gần làng nghề còn dễ lẫn cả đất sét với cặn vôi, đội phải coi kỹ mới trị đúng.

Hộ nghèo, hộ đồng bào Chăm khó khăn có được giảm không?

Có. Hộ nghèo, cận nghèo có giấy xác nhận của xã được giảm 10-15% chi phí. Bà con nói trước hoặc đưa giấy lúc khảo sát, đội ghi vào phiếu. Áp dụng cho cả thông cống, hút hầm cầu và thông bồn cầu. Ninh Phước có đông đồng bào Chăm ở các làng nghề, thu nhập còn khó, đội ưu tiên hỗ trợ để bà con đỡ gánh nặng. Không có giấy thì đội vẫn làm bình thường, chỉ là không áp được mức giảm thôi.

Sau khi sáp nhập về Khánh Hòa, đội còn xuống Ninh Phước không?

Còn nguyên. Sáp nhập chỉ đổi tên hành chính, cơ sở của đội tại khu phố 3 Phước Dân vẫn chạy bình thường. Bà con gọi hotline đọc tên thị trấn Phước Dân, tên xã cũ Phước Thuận, Phước Hải hay tên Ninh Phước mới đội đều nhận ra địa bàn. Số 0943.789.121 không đổi, lúc nào cũng có người trực nghe máy. Khắp vùng từ làng gốm Bàu Trúc tới các thôn nhà vườn, bà con cần thông cống cứ gọi như trước, đội xuống như mọi khi. Đổi tên trên giấy không ảnh hưởng gì tới việc đội tới nhà bà con.

Cần thông cống nghẹt Ninh Phước, đội luôn sẵn sàng có mặt

Gom lại, cống nghẹt ở Ninh Phước đọc theo một ngày thì rõ: sáng nhà gốm thì đất sét, trưa nhà vườn thì rễ cây, chiều chợ quán thì dầu mỡ, tối khu trọ thì tóc rác. Trị đúng kiểu mới sạch lâu, mà cái đó cần thợ quen đất làng nghề, biết xử cả đất sét lẫn rễ cây. Làm qua loa rồi vài bữa nghẹt lại thì còn tốn hơn. Môi Trường Xanh Toàn Việt có cơ sở ngay Phước Dân, khảo sát miễn phí, phiếu báo giá rõ ràng, bảo hành tử tế, hộ nghèo giảm 10-15%. Cần thông cống nghẹt Ninh Phước, dù ở làng gốm hay ngoài vườn nho, bà con cứ gọi 0943.789.121, đội trực cả ngày lẫn đêm và có mặt sớm nhất có thể. Một cuộc gọi tới số 0943.789.121 là đội đã hỏi rõ nhà làm gì để mang đúng đồ trước khi đi. Xuống một lần làm cho dứt, hộ dân đỡ phải gọi lại, cống nhà thông thoáng yên tâm làm ăn.

Về đội ngũ kiểm duyệt nội dung thông cống nghẹt Ninh Phước

Đội kỹ thuật Môi Trường Xanh Toàn Việt trực tiếp xử lý các ca hút hầm cầu, thông cống nghẹt, thông bồn cầu tại khu vực Ninh Phước. Các thông tin về quy trình, thiết bị và điều kiện thi công trong bài được tổng hợp từ kinh nghiệm thực tế khi phục vụ hộ gia đình, cơ sở làng nghề, nhà vườn, quán ăn, nhà trọ và công trình dân dụng quanh Phước Dân. Đội hoạt động từ 2011, đã xử lý hơn 2.400 công trình. Xem thêm về đội ngũ tại trang Giới thiệu Môi Trường Xanh Toàn Việt.